Ruya

“Rüya Olan İnsan, Uyanık Olan Hayat — Fena’dan Beka’ya”

Bir kişi olmak, uykuda olmaktır.

Kendini bir isimle anmak, bir gölgeye inanmak gibidir.

“Ben” dediğin anda başlar uyku,

“Benim” dediğin anda derinleşir.

Peygamber Efendimiz buyurdu:

“İnsanlar uykudadır, ölünce uyanırlar.”

O halde, ölüm uyanıştır;

ama o ölüm, bedenin değil, benliğin ölümüdür.

Çünkü benlik, ruhun uykusudur.

Ve ruh, “ben kimim?” sorusunu sorduğu anda

uykudan kıpırdanmaya başlar.

İnsan, rüya içinde rüya görendir.

Bir rüya vardır “dünya” adıyla,

bir de o dünyanın içinde kendini bir kişi sanan hayal.

O kişi, geçmişiyle ve geleceğiyle yaşadığını zanneder,

oysa her ikisi de aynı rüyanın sahneleridir.

Zaman, o rüyanın içinde akar.

Ama Hak katında zaman yoktur,

çünkü şimdi, bütün zamanları içine almıştır.

İnsan, kendini “zamanın içinde yürüyen biri” zanneder.

Oysa zaman, insanın içinden geçen bir ırmaktır.

Sen o ırmakta bir dalga sandın kendini;

oysa sen ırmağın ta kendisiydin.

İşte o fark edişin adı: farkındalık.

Ve farkındalık ne doğar ne ölür.

Çünkü farkındalık, doğanın da ölümün de şahididir.

O, her doğuşu “Ben varım” diye izler,

her ölümü “Ben hep vardım” diyerek taşır.

Bütün varlıklar gelir geçer,

ama farkındalık, onların altındaki sessiz gökyüzüdür.

İnsan, geçici haller silsilesidir yalnızca:

Bir öfkedir, bir sevinçtir, bir korku, bir umut.

Hepsi gelir, kalır, gider.

Ama o hallerin içinden hiç etkilenmeyen,

hiç değişmeyen bir “Ben” vardır,

ki o “Ben”, senin sandığın ben değil,

O’nun içindeki sendir.

İnsan hiç kimsedir.

Bir suretin arkasında yankılanan sessizliktir.

Çünkü aslında yalnızca Hayat vardır.

Hayat doğmaz, çünkü hep var.

Hayat ölmez, çünkü hiç yok olmaz.

O, suretleri giyer, suretleri çıkarır;

ama kendisi değişmez.

Suretler uykudadır;

Hayat ise uyanıktır.

Bu yüzden, bir kişi olmak uykuda olmaktır.

Bir kimlik taşımak, bir hayal giymektir.

O hayal, “ben yaşarım” der,

ama gerçekte yaşayan, Hayat’ın kendisidir.

Sonra bir gün, o kişi uykusundan kıpırdanır.

Rüyasında bir yankı duyar:

“Bu kimliği sen mi giydin, yoksa Sana mı giydirildi?”

O soru kalbine düştüğü anda başlar fena.

Fena — Benliğin Çözülüşü

Fena, yok olmak değildir;

yanlış olanın yokluğa karışmasıdır.

O güne kadar insan sanır ki “benim” bir hayatım var.

Oysa fark eder ki, hayat,

benliği de, düşünceleri de, geçmişi de, geleceği de

rüyasında bir süre taşımış yalnızca.

Fena hâlinde insan,

kendini bir varlık olarak göremez olur.

Kelimeler çözülür, “ben” kelimesi erir.

“Ben yapıyorum” demek anlamsızlaşır,

çünkü yaparken yapanın da yapılışın da bir olduğunu görür.

İşte orada büyük bir sessizlik doğar.

Ama o sessizlik, boşluk değildir —

sonsuz doluluk, hakiki varlıktır.

O an, insan ilk defa gerçekten nefes alır.

İlk defa, kendine ait hiçbir şeye sahip olmadığını görür.

Ne bilgi ona aittir,

ne his, ne bedeni, ne kaderi.

Hepsi O’nundur,

O’nunla gelir, O’nunla gider.

Ve insan der ki:

“Ben yokum, yalnızca O var.”

İşte bu hâl, fenanın özüdür.

Yokluğa karışmak değil,

Hak’ta çözülmektir.

Gölgene bakarsın ve fark edersin:

Sen hiç var olmamışsın.

Beka — Hak’ta Kalıcılık

Fena tamam olunca,

insan tekrar doğmaz;

fakat Hak’ta kalır.

Buna beka denir.

Beka, yokluğun ardından gelen sonsuz varlık hâlidir.

O hâlde kişi, artık kişi değildir,

ama “O”nunla kalmıştır.

O, Hayat’ta baki olmuştur.

Beka hâlinde insan,

her şeyi O’nun gözüyle görür.

Bir taşın sessizliğinde Allah’ın zikrini duyar,

bir çocuğun gülüşünde rahmetin akislerini görür,

bir fırtınanın öfkesinde bile aşkın sabrını sezer.

Beka hâlinde ne iyilik kalır ne kötülük;

her şey, birliğin dilinde yerini bulur.

Çünkü artık hiçbir şey karşı değildir.

Her şey “O”dur,

her şey “O’nun kudretiyle var.”

O zaman insan, rüya olduğunu kabul eder.

Ama o rüya, Hak’kın kendine anlattığı bir hikayedir.

Ve uykunun içindeki uyanıklık başlar.

İşte o zaman uyanık olan Hayat konuşur:

“Ben uykudayken bile uyanıktım.